Khristian Pitling nun theihtheinak

Khristian Pitling Nun Theihtheinak:
मे 2, 2007

Tulai Khristian ti aw pawlin kan sakhua mi sinak, thlarau mi sinak tehfung kan hman mi a dik lo a um theu ruangah Bible in ziang a sim ti tawiten zoh thlang hnik uhsi. Milai in an hman theu mi cuaithlainak hmanrua pawl cu hi pawl tla an si theu: lenglam thianhlimnak (ei le in hrialnak, langhnan sualnak hrialnak), Biak in khawm tam, thawhhlawm pek tam, thlacam tam, thiltha tuah, le a dang pawl tla an si. Bible in a simmi zoh hnik uhsi.

Hi pawl hi leitlun sakhua mi, Muslims, Budhist, le milem bia pawl khalin an neih thei mi mizia le nuntu thinlungput vek a bang men ding nan Khrih Thlarau in a cencilh lomi milai in hivek thlarau rah rahpi theih asilo. Asile ziangtin hivek rah cu mi pakhat in a rahpi maw pi lo ti kan thei thei ding?

1) Duhdawtnak (Love): Duhdawtnak cu ngaidamnak in cuaithlai asi.
Duhdawtnak hi “ kan duhdawt mi hrangah ziangzat ziangvek kan tuahsak” timi le “ kan duhdawtmi ziangtluk kan ngaidam thei” timi tehfung thawn hniksak asi sawn. Na duhdawtmi in na duh lo zawng, na huat zawng a tuah ih na lungawinak ih na ruah mi a lo siatsuahsak tikah na duhdawt taktak maw tiah hniksak na si. Cucu Jesu Khrih nunah kan hmuh thei mi asi. A duhdawtmi leitlun mi pawl hrangah a nunnak a pek ih a duhdawtnak thei loin amah thattu pawl hman a ngaidam thotho. Duhdawtnak thlarau in a cencilh mi khristian nunah huatnak in hmun a nei lo. Milai duhdawtnak cu milai thinlung diriamnak, mai lungawinak tipung tu hrang lawng asi ih tawpcin a nei. Asinan vanlam thlarau in a ransuahter mi duhdawtnak cu tawpcin le rikham a nei lo.

2) Lungawinak (Joy) : Lungawinak cu riahsiatnak thawn tah asi theu.
Zokhal milai duhtling malsawm dawn lai fangah le ziangkim cu duhthusam vek asi in theih awk lai fangah a lungawi lo an um lo. Asinan ziangkim hi milai duhthusam kalh zawngin an feh thluh vekin thil a thleng tik canah thlarau rah cu mailai nunah a rah taktak maw tiah hniksak asi. Tisa a cah lo laiah, tisa duhthusam a famkim lo laiah, nitin nunah milai ruahnak ih ruahban lomi thil pawl a thleng tikah vanlam ihsin a rahsuak mi lungawinak in milai thinlung a luahkhat taktak maw tiah fiah kan si theu.
Van lam tlarau in a rahsuahter mi lungawinak cu mitin hmuh theih le kut in tham theih thil ah a hngat aw mi asilo vekin cupawl an thleng aw rero tik khalah a thleng aw dah lo mi lungawinak asi.

3) Daihnak (Peace): Daihnak cu a sat vetvetmi hmuh tonnak thawn tah asi theu.
Kiangkap ah meisa hliau dupdo a kang tikah, tisuar hrum dupdo in kan leitlun lawngpi cu a cim dutdo ih tidai cu lawngsungah an lut dutdo tikah, thlipi a huuk dumdo tikah, Kiosa a kaa a kau thei bikin a ang ih kan sa ei dingin a haa a lip rero hmuh tikah, Satan in a thilti theinak sangbik le hriamhrei tha bik thawn kan milai nun cu siatsuah a tum lai canah, Satan cu hni hiohio in ka nehzo asi tiah a ummi thlarau mit in kan hmuh lai canah, milai porh awknak le suan awknak hmuahhmuah cu a hlo thluk vekin theih awk canah, tisa in a thlin nawn lo mi dinhmunah din lai canah, Daihnak kan nei taktak maw tiah thlarau rah cu hniksak asi theu. Cuvek can ah vanlam daihnak in milai thinlung a luahkhat tikah mangbangza daihnak cun milau sunglam nun cu a luahkhat theu sawn asi.

Cuticun zumtu cin Pathian thawn an pehtlaih awknak ah daihnak a um tikah amai mimal sunglam nun lawng si loin a milai pi pawl thawn an pehtlaih awknak khalah daihnak a um asi.

4) Thinsaunak (patient): Thinsaunak cu Pathian can (God’s time) hngak asi.
Isreal pawl kha Igpyt ram ihsin hruai suak dingin Moses in ziangruangah kum sawmli sung hram lakah tuu khal tahrat in Pathian can a hngak? Ziangruangah Israel pawl cun kum sawmli sung nelrawn ramcar ihsin an tumram lut dingin an hngak a tul? Egypt ram lal tuan dingin ziangruangah Joseph cun saltannak le thawng in sung tiang a rak tuar tul tenteng? Ziangruangah a unau pawl huatnak cu a tuar tul tengteng ih ziangruangah thuphan puh tiang a tuar hmaisak a tul tengteng? Pathian tumtah mi le lungawinak hi milai nunah tuansuak asi hlanah milai thinlung hi timtuah cia a rak tul ringring theu. Pathian in can a nei ih cucu thinlung daiten a hngak thei tu pawl cu thlarau mi pitling an si. Cuihlei ah, thinsau nak cu mah hua tu le duhdawtmi parah kan cangvaihnak par khalah a lang theu. In hua tu pawl siatnak hminsiatnak tuah thei dinhmunah kan din lai khalah hmanrua zapi ten hmang loin thinlung ret thei nak asi fawn. David in Saul kha lungkua sungah a that thei nan thinsau ten Pathian mithmai zoh in a that lo. Kan duhmi le in duhtu, kan duhsak mi pawl hrangah thiltha tuah ding in kan timtuah tik khalah ziangtik hmanah Pathian thu dik le can ruat mi pumpelh dah lo tu, a tikcu le can te ah ciamciam ten thu ruat in Pathian remruat le kutcang sawn kha zo ih Pathian thu vekin nitin khua a ruatih a nung tu kha thinsaunak thlarau in a luahkhat mi mizia sawn asi.

5) Ngilneihnak (kindness): Pathian hnen ihsin thilta malsawm dawn mi pawl hi midang in co ve hai seh tiah midang duhsaknak thinlung put asi. Leitlun milai tampi cun Pathian hnen ihsin an co mi malsawm, lennak, thatnak, lungawinak pawl hi midang in an co ve pang ding ti an phang, asilole canpual tha le covo tha lungawinak le cawimawinak hmuahhmuah cu anmah (anmah le sungkhat rualpi tha, pawlkom) in co theh sehla midang cu anmah hnakih niam, an kuat hnuai ah um theh hai sehla ti hi an duh theu. Asinan Thlarau in a cencilh mi milai pawl cun Pathian hnen ihsin an co mi lungawinak malsawm hmuahhmuah cu a thathnem pi le lungawipi vetu ding midang pawlin cove hai seh tiah duhsaknak ngaingai an nei. Anmai comi hnakin a tamsawn malsawm le lungawinak cu Pathian hnen ihsin midang in an dawn theinak ding tiang midang duhsaknak thinlung in an thinlung cu a luahkhat theu sawn asi.

6) Thatnak (Goodness): Mai milai thinlung duhnak diriam ternak hrang si loin thiltha tuahnak. Mai hrang hlawknak le mai duhmi ngah duh ruangah si lo, kan parah thiltha a thleng sal ding ti thinlungput ruangah si loin midang hrangah thiltha tuah duhnak thinlung le tuahnak pawl hi thlarau in a celcilh mi zumtu pawl nunah a rahsuak mi asi theu. Milai in mitha si duhnak, canpual tha, faknak, cawimawinak, mai hmakhua sialnak ruangah thiltha an tuah theu. Thlarau in milai zumtu nunah a rah ter mi thatnak cu a danglam asi. Mai tang sung hlawknak hai lut duh ruangah si loin Pathian hmin sunlawinak sawn ruat ruangah midang hrang Pathianhmin in thatnak a tuahsak tu sawn an si.

7) Rin-umnak (faithfulness) : Pathian hnenah rinum nak cu milaipi parih rinumnak in a langter theu. Rin umnak hin man tampi a man theu. Pathian hmaiah rin um zetin um thei dingin voi tampi cu milai in hlawknak, lungawinak, diriamnak, sunloihnak in kan ruah mi hlohphah a tul theu. Daniel le a rualpi pawl cun Pathian hnenah an rin-um ruangah siangpahrang in ah nuam zetin um thei nak dinhmun kha an hloh phah ih Kiosa rawl ah thlak an tuar, meisa thawn ur tiang an ton phah. Joseph cun a rin umnak ruangah thawng inn sungtiang a thleng phah. Rin umnak hin kan duhzetmi kan hloh phah lawng si loin tisa in a duh lo zetmi dinhmun tiang tuar phah a theih. Mai hlawknak le duhmi tiang hloh phah lawng hman si loin tisa in a duh lo zet mi, har a ti fualfo mi tawn phah tiangin Pathian ah a rin um tu cu mi thlawsuak an si. Cuvek rinum nak cu Pathian Thlarau hnatuan rahsuak sawn asi.

8) Nunnemnak (gentleness) : Numnem hi tihhrut asilo, thathnemnak a suahpi lo dingmi tongkam le tuahnak hrial theinak mizia sawn asi. Fel le tha si duhnak ruangah milai cun anmahle anmah an hum aw, an venghim aw ciamco. Midang siatnak thu tampi an sim tikah anmah cu an tong thei tu pawlin tha deuh ah in ruat ding tiah an ruat aw theu. Asinan thlarau in a luahkhat mi numnemnak cun Pathian remruat le duhnak lunghmui zawng sawn kha tuah pitling asi theinak ding hrangah milai duhnak cu tanta thei nak mizia sawn asi.


9) Mahlemah neh awknak (Self control): Mai taksa thinlung le ruahnak a kaihrem thei ih tuah tulmi pelhsolh lo ten a tuah thei tu le tuah lo ding mi hrial theh thei tu cu thlarau ah mi pitling asi. Cucu a lenglam ah tuahnak lawng si loin milai sunglam nunah a luah tu, khawruah pawl khal a tel asi. Milai sunglam ah khua a luah tam bik tu, khawruah le suangtuahnak pawlin mi pakhat cu ziangkhal a tuah ter in a tuah lo ter lole a cangvai ter asi. Suangtuahnak, tongkam, le tuahnak cu thlaici, a kung, le a rah vek an si. Suangtuahnak in milai thinlung sungah khua aluah hmaisa ih tongkam in a thlun theu, cui hnu ah tongkam cu tuahnak in a thlun theu sawn asi. Cutin mah le mah a kaihrem aw thei tu cun a sunglam nunah khua a luah tu, khawruah, a tongkam le a tuahnak khalah a mah le amah a neh aw aw asi.

Curuangah zokhal sunglam nun a thianhlim lomi in thianghlim nun neih a theih lo. Ziangah tile a thianghlim lomi suangtuahnak le a thianghlim mi Pathian thlarau cu hmunkhat ah an um tlang thei lo, hna an tuan tlang thei lo asi. Mi iksiknak, hurnak, puarthaunak, duh ham nak, hamtamnak, thiltha lo hmuahhmuah suangtuah nak in milai sunglam khua aluah tikah Pathian thlarau cu a riah a sia ih cui milai nun ahcun zianghman hna a tuan thei nawn lo asi. Zokhal mai sunglam nun a thianhlim lo tu cun a lenglam nun khal a thianghlim ter thei lo. A sunglam khawruah a kaihrem thei lo tu cun a tongkam le tuahnak khal a kaihrem thei fawn lo.

Cuticun suangtuahnak le khawruah tha lo pawl cun tongkam tha lo a hring suak theu. Pathian thu in a simmi cu “mi pakhatkhat cu sakhua mi zet vekin a ruat aw aw nan a tongkam a kilkhawi thei lo asi ahcun a sakhua mi sinak cu thuphan lolak” asi a ti. Cuvek tongkam pawl cu ziangvek tongkam saw an si? A ngaitu pawl thinlung sungah thu tha lo a ruatter tu, mi a hua ter tu, thinglung sual a neihter ter, Pathian dodalnak thinlung le milai siatsuahnak thinlung le ruahnak a neih ter tu, mah le mah porh awknak thinlung a neihter tu tongkam pawl tla hi tur nei vek, Pathian in a tenzetmi tongkam pawl tla an si. Asinan, Pathian Thlarau in a luahkhat mi zumtu cun a sunglam nun, tongkam, le tuahnak khal ah amah le amah a neh aw aw ih a ziangkim cu Pathian thu hnuai ah a tuhlut aw aw ih Thalrau Tianghlim thunun nak hnuaiah a nitin nun cu a hmang saw asi.

Thlarau mi ka si maw tiah mah le mah a cek aw duh tu pawl cun hi pawl hi zoh in cek aw hai seh. Cuticun kan sakhua nunphung hin hum in kan um lo nak dingah thutak lamzin kan zawh cio thei nak ding ah tiah duhsaknak thawn,
Casar tu zapi ten Pathian in malza lo sawm hram seh!

Comments